Vandaag las ik een artikel getiteld “An open letter to graduate students and other procrastinators: it’s time to write” van Dennis J. Hazelett (2025) over de noodzaak van schrijven als wetenschapper, in bredere zin als academicus. Het is de taak van de academicus, stelt Hazelett, om naast het uitvoeren van de wetenschappelijke methode ook de wetenschapscommunicatie op zich te nemen. In het licht van dit feit is het van belang om, dus, als academicus, de ervaren blokkades te doorbreken die het schrijven bemoeilijken.

In het artikel bespreekt hij verschillende manieren om te beginnen met schrijven, waaronder het aanpakken van de taak in kleine stukjes, door gewoon te beginnen, bijvoorbeeld door te beginnen met een titel, en door te stoppen met het vullen van een ‘schrijf-denk-metertje’.

Hazelett bespreekt elementen van het moeite hebben met schrijven die ongelooflijk met mij resoneren. Als creatief persoon, als onderzoeker en als student, is het voor mij belangrijk om te schrijven. Het dient als outlet voor emoties, als manier om gedachtes te delen, om bij te dragen aan het wetenschappelijk geheugen, en om mijn opleiding voort te zetten. In die zin spreekt het artikel van Hazelett precies uit waar ik regelmatig tegenaan loop, ik lijd regelmatig onder het bedriegersfenomeen, het gevoel dat mijn competenties en prestaties niet echt behaald en/of van mij zijn, en tegelijkertijd ben ik een perfectionist. De combinatie van deze twee eigenschappen maakt het ongelooflijk lastig om te beginnen, wanneer ik dan mogelijk, eventueel, begonnen ben met schrijven, ben ik haast nooit echt tevreden. Dat terzijde, heb ik niet ervaren dat mijn schrijven niet sierlijk, bloemig of concreet genoeg is, wat hij wel beschrijft in zijn artikel.

Mijn eigen schrijven zou ik, in ieder geval in de wetenschappelijke wereld, als goed bestempelen. Om dit te concretiseren is het volgende voorbeeld relevant; op de middelbare school, na het schrijven van het profielwerkstuk, een van de eerste wetenschappelijke ervaringen van een middelbare scholier, vroegen mijn onderzoekspartner (en beste vriendin) en ik aan onze docent of wij ons onderzoek in konden sturen voor wetenschapsprijzen voor profielwerkstukken. Dit had ten gevolge dat wij genomineerd werden voor de Jan Pen-prijs, en in de bovenste 5 belandde. Daarnaast schrijf ik graag poëzie, en net als wat Hazelett beschrijft, is de kunst van schrijven een vaardigheid die verfijnd moet worden. Enkel door tijd te spenderen aan de kunst, wordt men beter in diens kunst.

Als het gaat over schrijven, haalt men regelmatig generatieve AI aan, in het huidige landschap is genAI nagenoeg niet te vermijden. Door de grote bedrijven achter deze modellen ontkom je het niet meer, het wordt in iedere functie van elke digitale dienst gegoten. Helaas, ook ik ben geen AI-maagd. Het model verschijnt bij iedere Google-zoekopdracht en op veel vertaalwebsites. Zelfs dan, kan een dergelijke dienst nuttig zijn bij het genereren van ideeën, het genereren van tekstcorrecties en het genereren van titelsuggesties om de creativiteit aan te wakkeren. GenAI is enkel een stuk in de gereedschapsdoos van een schrijver, het is niet de gehele schrijver, en nog minder een gehele afdeling redacteurs en schrijvers bij een journal of een krant.

Sinds de opkomst van genAI is bijna iedereen wel eens verdwaald geraakt in het woud van creativiteit en heeft bijna iedereen aangeklopt bij ChatGPT of een alternatief. Nee, ook bij mij is het resultaat overduidelijk niet menselijk, kwalitatief goed, maar niet menselijk. Ik verwacht dat mijn schrijfvaardigheid is verbeterd door het cognitieve gebruik van genAI als grammaticaal instructeur. Maar daartegenover staat dat mijn creatieve vaardigheden lijden onder het verzadigde medialandschap, de verwaarlozing van het gesproken woord en de manier waarop deze modellen de geschreven taal algemeen en gemiddeld maken. De ruwe randjes in de geschreven taal zijn júíst wat het menselijk maakt.

P.S. voor het schrijven van deze post is geen GenAI gebruikt.

xoxo,

Étienne